De AI-boom heeft voortdurend nieuwe miljarden nodig. Voor datacenters, chips en stroomvoorziening. Zolang beleggers en banken bereid zijn die rekening te financieren, kan de groei doorgaan.

Maar wat gebeurt er als financiers kritischer worden? Deze week kwamen bij drie grote spelers signalen naar buiten dat het ophalen van geld lastiger wordt. En die problemen kunnen elkaar versterken.

1. Zelfs OpenAI en Anthropic moeten genoegen nemen met minder
Eind september wilde OpenAI 30 miljard dollar ophalen. Daarbij werd het hele bedrijf gewaardeerd op 1.400 miljard dollar. Maar dat ging minder eenvoudig dan gedacht. Het concern achter de bekende chatbot ChatGPT verlaagde daarom zijn financieringsdoel naar 20 miljard dollar. Ook de waardering werd naar beneden bijgesteld, tot 1.250 miljard dollar. Deze week werd bekend dat inmiddels zo'n 15 miljard dollar is opgehaald.

Nog steeds een enorm bedrag. Maar afgezet tegen het operationele verlies van ruim 10 miljard dollar dat OpenAI volgens The Wall Street Journal in het derde kwartaal boekte, krijgt dat bedrag een ander perspectief. Het laat zien welke enorme sommen geld het bedrijf voorlopig nodig blijft hebben om zijn groei te financieren.

Nuance is wel op zijn plaats. Bij een financieringsronde in maart werd OpenAI nog op zo'n 850 miljard dollar gewaardeerd. De waardering ligt slechts enkele maanden later dus fors hoger. Toch blijkt dat zelfs OpenAI zijn wensen niet zomaar meer aan investeerders kan opleggen.

Ook bij grote concurrent Anthropic was er een vergelijkbare kloof tussen verwachting en werkelijkheid. Dit najaar rekenden beleggers nog op een beursgang tegen een prijskaartje van 2.000 miljard dollar. Ondanks de enorme belangstelling voor de beursgang, die volgens Bloomberg inmiddels zes keer is overtekend, ligt de voorlopige waardering met 1.400 tot 1.500 miljard dollar een stuk lager.

De geldkraan is dus allerminst dicht. Maar beleggers kijken kritischer naar de prijs die ze betalen. Dat kan gaan knellen bij twee AI-ontwikkelaars die voor honderden miljarden dollars aan toekomstige rekenkracht hebben vastgelegd en voorlopig vers kapitaal nodig blijven hebben.

2. Bij Nvidia staat de financieringsdrift ter discussie
Nvidia verdient miljarden aan de verkoop van AI-chips, maar helpt zijn klanten ook om die chips te kunnen betalen. Het investeert in AI-cloudbedrijven, staat garant voor hun verplichtingen en belooft soms onverhuurde rekenkracht zelf af te nemen. Daarmee kunnen klanten gemakkelijker geld lenen voor nieuwe datacenters. 

Een voorbeeld van de risico's die Nvidia neemt is een groot datacenterproject voor OpenAI in Ohio. Aanvankelijk werd gesproken over garanties tot 250 miljard dollar. Uiteindelijk werd een maximum van 105 miljard dollar vastgelegd.

Deze week werd duidelijk dat financieel directeur Colette Kress een belangrijke rol speelde bij het terugschroeven van die garantie. Volgens The Wall Street Journal wilde ze weten hoeveel risico Nvidia nam en welk rendement daartegenover stond.

Dat nieuws kreeg deze week een saillant tintje. Na een schandaal rond buitenechtelijke relaties en mogelijke spionage stapte Nvidia-oprichter Jensen Huang donderdag op. Juist Kress neemt nu tijdelijk de leiding bij de Amerikaanse chipgigant over. Of zij verder op de rem trapt bij het financieren van klanten, is nog onzeker. Bestaande verplichtingen blijven volgens Nvidia intact.

Beleggers schrokken wel. CoreWeave en Nebius, twee AI-cloudbedrijven met innige financiële banden met Nvidia, verloren donderdag respectievelijk zo’n 7 en 17 procent. Nvidia garandeert bij CoreWeave de afname van onverhuurde rekenkracht en investeerde eerder dit jaar nog 2 miljard dollar in Nebius.

Als Nvidia zijn financiële steun terugschroeft, kunnen banken hogere rentes of meer eigen vermogen eisen van dit soort spelers. Dat maakt nieuwe datacenters duurder en kan uiteindelijk ook Nvidia's eigen chipverkopen raken.

3. Nscale heeft snel miljarden nodig voor megacontract met Anthropic
Het Britse datacenterbedrijf Nscale laat zien hoe kwetsbaar de financieringsketen kan zijn. Het concern heeft voor bijna 106 miljard dollar aan toekomstige cloudcontracten afgesloten, maar slechts 6 miljard dollar daarvan heeft betrekking op contracten waarvoor al rekenkracht wordt geleverd. Voor het gros moet de benodigde datacentercapaciteit dus nog worden opgeleverd.

Dat blijkt uit een aangepaste versie van het beursprospectus die Nscale deze week publiceerde. Het concern bereidt zich immers voor op een beursgang in New York, maar uit de documenten blijkt ook dat het snel meer geld nodig heeft.

Zo sloot Nscale een megacontract met Anthropic voor een datacenter in West Virginia. De overeenkomst kan zo'n 45 miljard dollar aan toekomstige betalingen opleveren. Daartegenover staan enorme investeringen: zo’n 10 miljard dollar voor het datacenter en de stroomvoorziening, plus nog eens ruim 20 miljard dollar voor Nvidia-chips en andere apparatuur.

Dat geld heeft Nscale niet. Het bedrijf waarschuwt in zijn prospectus daarom nadrukkelijk dat het in 2027 extra financiering nodig heeft. Het heeft namelijk al grote bestellingen voor chips, netwerkapparatuur en andere technologie geplaatst, die deels niet meer kunnen worden geannuleerd.

Voor de uitvoering van het Anthropic-contract ontbreken bovendien nog bindende financieringstoezeggingen. Het bedrijf heeft dus een grote klant binnengehaald, maar moet het geld om die klant te bedienen nog zien te vinden.

Daar komt Nvidia opnieuw om de hoek kijken. De chipmaker onderhandelt over miljarden dollars aan garanties die Nscale moeten helpen om goedkoper geld te lenen. Een overeenkomst is er nog niet. Een voorzichtiger Nvidia onder leiding van Kress zou Nscale dus op een gevoelig moment kunnen treffen.

Daar komen andere tegenvallers bij. Microsoft beëindigde een Brits cloudcontract met Nscale ter waarde van ruim 3 miljard dollar, omdat de stroomaansluiting van een gepland datacenter bij Londen vertraging opliep.

Dat laat zien hoe sterk de positie van een grote klant als Microsoft is. Een cloudcontract is nog geen garantie voor omzet. Wie niet volgens afspraak kan leveren, kan onder de contractvoorwaarden zijn klant verliezen, terwijl de investeringsrekening al op tafel ligt.

Inmiddels overweegt Nscale zijn beursgang naar 2027 uit te stellen. Ook de waardering staat daarbij onder druk. Waar Nscale op ongeveer 30 miljard dollar mikte, menen investeerders volgens Bloomberg dat slechts 16 tot 19 miljard dollar haalbaar is.

Wat als de geldstroom stokt?
Van een stilvallende AI-boom is nog geen sprake. De vraag naar rekenkracht blijft groot. Maar de drie ontwikkelingen laten zien hoe afhankelijk de bedrijven van elkaar zijn.

OpenAI en Anthropic halen miljarden op om rekenkracht te kopen bij datacenterbedrijven als Nscale. Die moeten eerst tientallen miljarden investeren in gebouwen en chips. Daarvoor lenen ze geld bij banken, die mede dankzij garanties van Nvidia bereid zijn dat te verstrekken. Nvidia helpt zo zijn eigen chipverkopen financieren.

De bedrijven houden elkaars groei op gang. Maar als de geldstroom ergens stokt, kunnen de dominostenen gaan vallen. Als beleggers minder geld steken in OpenAI en Anthropic, of Nvidia minder garanties afgeeft, kunnen datacenterprojecten vastlopen. Zelfs als de vraag naar AI-rekenkracht groot blijft.